Nou, dat was wel even een cultuurschok. De straat waar we door heen liepen was meer een steeg, de mensen waren heel anders dan de Chinezen, die we tot nu toe waren tegengekomen en de huizen en omgeving was ook heel anders. Het grote marktplein (de Barkhor) waar we terechtkwamen maakte een grote indruk op ons. Heel druk, met allemaal Tibetanen, veel in klederdracht en een enorme herrie. Prachtig!
Via de Barkhor kwamen we bij ons restaurant, waar we prima hebben gegeten, Nol en Willem yaksteak, Judy spinazie met kaas en ikzelf yak-meatballs. Helaas kreeg Bianca al snel last van hoogteziekte, moest overgeven en is met Ben en Paulien teruggegaan naar het hotel. Hopelijk krijgt de rest geen last, maar we zien wel. Nu gaan we slapen in ons 2-persoonsbed en morgenochtend gaan we een tempel bekijken.
-----
Lhasa, woensdag 19-10-05
Vandaag een drukke dag gehad. Vanmorgen op tijd eruit na een nacht met weinig slaap, want Judy had last van hoogteziekte en kon bijna niet slapen. Misselijk, hoofdpijn, benauwd etc.
Ze is dus niet meegegaan naar het Drepung-klooster, maar na het ontbijt in het ons welbekende Snowlands-restaurant terug naar het hotel gegaan om te proberen wat slaap in te halen.
We hadden overigens een prima ontbijt en zijn daarna met taxi's, die hier al even goedkoop zijn als in China maar wel een stuk ouder, naar het Drepung-klooster gereden, een dorpje op zich tegen een grote bergwand aangeplakt.
De lucht was stralend blauw en in de zon werd het langzamerhand al warm. Langzaam liepen we naar boven, omdat we nog aan de hoogte moesten wennen, maar met onze Tibetaanse gids lukte dat wel.
We doorliepen allemaal tempeltjes en kapelletjes tot we uiteindelijk op een groot marktplein uitkwamen waarachter een soort spookstad lag. Prachtig! Om 12 uur zouden we op het plein verzamelen en dan naar beneden lopen om een bus te pakken. Iedereen was er dan ook rond 12 uur, behalve Willem die niet op kwam dagen. Om 12.15 uur zijn we toch maar gegaan in de hoop hem onderweg tegen te komen. Niet dus: uiteindelijk is de groep met een lokale bus teruggegaan en zijn Nol en ik met de gids gebleven.
Nog een keer om de beurt naar boven gelopen maar niks hoor. Om 13.45 uur zijn wij ook maar met de bus naar 'Snowlands' teruggegaan waar Willem al bleek te zitten. Wat was er gebeurd? Hij dacht, dat we om 11.30 uur op het benedenplein hadden afgesproken en toen daar niemand aanwezig was, was hij op eigen houtje teruggegaan. Eind goed, al goed!
's Middags hebben we de Yokhangtempel bezocht. Eigenlijk was dat zonde, want door de vele indrukken nam ik niks meer op, terwijl het toch het geestelijke middelpunt van Tibet is. In ieder geval hadden we vanaf het dak van de tempel een prachtig uitzicht over de Barkhor.
Aansluitend hebben we nog de pelgrimsroute rondom de tempel met de Tibetanen meegelopen. Heel leuk, van jong tot oud liep iedereen mee.
Daarna was de dag nog niet voorbij, want we zijn met een aantal mensen van onze groep bij een Nederlands restaurant wezen eten. Nol en Willem hadden nasi met Yakvlees en pindasaus en ik had nasi met kip en pindasaus, net als thuis alhoewel de pindasaus vrij slap was. Judy lag al op bed, ze was nog erg moe en wilde kracht opdoen voor morgen.
Daarna zijn we nog met zijn zessen: Peter, Maarten, Paulien, Nol, Willem en ik een afzakkertje wezen drinken in een restaurantje naast het Mandala-hotel op de Barkhor waar we met z'n drieën een fles wijn namen en de rest bier. Heel gezellig, en toen naar bed. Morgen naar het Potala-paleis.
-----
Lhasa, donderdag 20-10-05
Ook vandaag was het een drukke dag. Eerst vanmorgen ontbijt in Snowlands. Dat is wel leuk: eerst lopen we door de 'steegjes' via de barkhor naar het restaurant, want in het hotel hebben ze geen ontbijtservice. Bij Snowlands kennen ze ons al en je krijgt er goed eten.
Na het ontbijt met de taxi naar het Potala-paleis en daar van 10 tot 1 uur rondgelopen. Heel indrukwekkend en mooi, het paleis ligt zo'n 300 m. boven Lhasa en alles is natuurlijk klimmen. Ik heb wel 1000 boeddha's gezien. We mochten binnen niet filmen, maar door Maarten met 3 man af te schermen kon hij toch stiekem een film maken van zo'n 15 minuten lengte. Heel raar is het, als je bedenkt dat de armoede in Tibet vrij groot is en hier in het paleis zie je graftombes, die letterlijk met honderden kilo's goud zijn bekleed, wel erg mooi maar of dat nou allemaal zo moet, vind ik toch de vraag.
Daarna zijn we teruggewandeld, weer naar Snowlands om daar te lunchen en toen met de taxi naar het Sera-klooster waar we een aantal schijndebatten van een hele grote groep monniken hebben meegemaakt. Heel overtuigend, maar volgens mij deden ze het toch ook voor de toeristen. Tja, het was ook allemaal leuk maar we werden weer knap moe, dus terug naar het hotel en daar in de bar een pilsje gepakt.
Toen werd het tijd om langs de pelgrimsroute een gebedsmolen te kopen, wat na veel gehandel uiteindelijk voor een niet al te hoge prijs lukte. Vervolgens zijn we met z'n zevenen: Peter, Maarten, Paulien en wij vieren Tibetaans wezen eten, heel gezellig in een echt Tibetaans restaurant, waar dan ook geen woord engels werd gesproken. Minpuntjes waren de wijn, die door het lange staan verzuurd was en die we dus terug hebben gegeven en de ratten, die vrolijk over de vloer en onder onze tafel doorschoten, maar het eten was heerlijk en hopelijk worden we er niet ziek van.
Bij het weg gaan zagen we nog iets vreemds: een meisje die door een soldaat werd achterna gezeten en die later stond te huilen. Paulien waarschuwde ons om er zich niet mee te bemoeien, want je weet als vreemdeling niet wat er echt speelt, maar ik vond het toch raar. Ook dat is dus Tibet en ik heb dan ook stellig de indruk, dat China daar een vies spelletje speelt.
Nu is het weer bedtijd en gaan we slapen. Een afzakkertje ben ik te moe voor. Morgen op weg met de bus naar Shigatse.
-----
Shigatse, vrijdag 21-10-05
Het is kwart over tien 's avonds en ik lig weer eens in bed te schrijven. Ik ben steeds van plan om het dagboek mee te nemen als we op ons avondeten zitten te wachten, maar daar komt steeds niets van terecht. Het zij zo.
Vanmorgen had Paulien het uitstekend geregeld, zoals ze trouwens altijd doet.
Half tien verzamelen in de lobby, met of zonder ontbijt te hebben genuttigd. Judy en ik hebben op onze kamer ontbeten met fruit en koekjes en Nol en Willem stonden om 8 uur al bij Snowlands (10 minuten lopen heen en 10 minuten terug), maar ze hebben wel een goed ontbijt gehad.
De rit vandaag naar Shigatse was leuk hoewel niet erg spectaculair. We volgden vnl. een rivierbedding dus veel stijgen en dalen was er niet bij. Wel prachtige vergezichten op de bergen in de verte, sommigen zelfs grotendeels bedekt met sneeuw. Het landschap was verder echter behoorlijk kaal, met veel akkerbouw.
We kregen een beste lunch, ergens in een klein dorpje achteraf en om 4 uur bereikten we Shigatse, waar we in een prachtig luxe hotel werden ingekwartierd.
Na wat te hebben rondgewandeld en te hebben ge-internet (ja, zelfs in Shigatse) zijn we met de hele groep gaan eten. Een Tibetaans buffet voor 40 yuan incl. een drankje, wat voor ons een fles bier van 620 ml. betekende. Ik probeerde er nog een wijntje uit te slepen, wat helaas niet lukte. Paulien had ik echter wel op de kast, die zelf ook aan de wijn wilde maar dat niet kon maken tegenover de rest van de groep. Het was weer erg gezellig, nu zaten Wim en Judy bij Thecla en Irene aan tafel en Nol en ik bij Paulien en Ria en ondanks dat de Rijnrakkers waren gescheiden, hadden we toch veel lol.
Na het eten zouden we nog een pilsje drinken bij de naastgelegen nachtclub. Toen we echter zagen, dat je meteen 'separé' ging hebben we er maar snel vanaf gezien.
Nol en Wim hebben toen bij ons op de kamer een whisky gedronken, zodat we toch goed konden slapen.
Morgen weer op klooster-bezoek.
-----
Shigatse, zaterdag 22-10-05
Vanmorgen zaten we al om half negen aan het ontbijt in hetzelfde restaurant als gisteravond, vlak naast ons hotel. Het bestond uit een ontbijtbuffet en was duidelijk op Tibetaanse leest geschoeid maar och, de gebakken eieren, die ter plekke werden klaargemaakt waren prima.
Om half tien vertrokken we met de bus naar het Tashilunpo-klooster, één van de indrukwekkendste kloosters van Tibet. Nou, dat was ook zo. Door een grote poort konden we het klooster in, en viel onze blik meteen op een hele hoge muur, waar bij feestelijke gelegenheden een groot beschilderd wandkleed (thangka) wordt opgehangen.
We hadden prachtig weer, niemand raakte kwijt en we hebben o.a. een boeddha van 26.5 m. hoog gezien. Filmen of fotograferen binnen was er niet bij, er werd teveel op ons gelet om stiekem je camera ergens op te kunnen richten.
Om half een verzamelde iedereen zich op het plein bij de ingang waar je ook naar het toilet kon. Wat toiletten betreft mogen de Tibetanen nog wel het een en ander leren. Wat een stank! Een gat in de grond en dat is het. Verder ziet het hele klooster er ook niet al te proper uit, maar ja: 600 monniken zonder vrouwen, dus erg schoon is het er niet.
We lunchten in een vlgs. "The lonely planet" beroemd restaurant. Goed eten inderdaad alhoewel we wel lang moesten wachten tot we wat kregen.
Daarna hadden we in principe een vrije middag. De meesten van ons gingen echter met Paulien mee een pelgrimsroute lopen achter het klooster langs, over de helling van de heuvel. Langs de gehele route stonden gebedsmolens opgesteld, dus je kon maar tekeer gaan, wat een paar oude vrouwtjes ook daadwerkelijk deden: die liepen de hele route steeds de molens rond te draaien. Nou, wij ook dus een beetje hoewel niet zo fanatiek als de oude besjes. Aan het eind klommen Tecla, Peter en Maarten nog een stuk steil omhoog, maar wij vonden het wel best en zijn steil naar beneden gedaald tot we uiteindelijk op een plaatselijke markt uitkwamen met weer van alles te koop van vlees tot souvenirs.
Judy en ik zijn vervolgens naar het hotel teruggewandeld, daar even gerust en om kwart over vijf gingen we alweer naar hetzelfde klooster om een godsdienstceremonie bij te wonen, die in een grote zaal werd gehouden met heel veel banken, bedekt met behoorlijk vuile kleden. Als ze die eens een goede wasbeurt gaven zou het er een stuk mooier uitzien. En ja hoor: het stikte er van de ratten, die natuurlijk langs ons heen schoten op zoek naar weet ik wat. De ceremonie zelf was wel apart, maar ik snapte er niks van: er werd gezongen, iets (yakbotermelk of thee?) gedronken en nog meer onbegrijpelijke dingen werden er uitgevoerd. Na dat allemaal een uurtje te hebben gevolgd zijn we naar ons lunchrestaurant teruggewandeld en hebben daar warm gegeten. Lekker en goedkoop.
Nu is het tien uur en ben ik helemaal op. Morgen om half tien verzamelen voor de busreis naar Gyantse.
-----
Gyantse, zondag 23-10-05
Inderdaad om half tien vanmorgen vertrokken we met de bus naar Gyantse. Een goede 2 uur rijden over een vlakke goed aangelegde weg. Onderweg stopten we bij een boerderij om daar even rond te kijken en te zien hoe de boeren in Tibet nu precies leven. Heel apart maar op dat moment ben je toch blij dat je in Nederland woont. Het is er allemaal nogal primitief, alhoewel de boerderij prachtig is gelegen met een schitterend uitzicht op de met sneeuw bedekte bergen. De koeien en het verdere vee stonden beneden in de stal en de familie van 7 personen woonde op de eerste verdieping, met zelfs een klein binnenplaatsje op het platte dak van de stal. Op zich heel leuk, maar zoals al gezegd: wel primitief.
We hebben er yakboterthee geproefd en Chang-bier met tsjampa (door het bier geroerd) gedronken. Er was zelfs ook nog een klein kapelletje, met een foto van de Dalai lama. Maar goed dat de Chinezen dat niet weten.
Verder zijn we onderweg gestopt om naar het oogsten van graan te kijken. Daar wisten ze ook al dat je voor foto's geld moet vragen.
Om een uur of 1 kwamen we dan toch in Gyantse aan. Eerst geluncht, toen ingecheckt in een weer heel luxe hotel en om 3 uur met de bus naar het Pelchor-Chode klooster met de 35 meter hoge Kumbum-stupa. Dit is de hoogste stupa in Tibet, waarbinnen zich 112 kapellen bevinden vol beelden en muurschilderingen. De stupa zelf bevat 13 'ringen', die de weg naar de verlichting aangeven. Het klooster was als alle andere, maar de stupa was schitterend. We zijn met z'n vieren alle ringen doorgelopen, kleine trappetjes op en allemaal kapelletjes bezocht. Bovenop hadden we een prachtig uitzicht en samen met Cees hebben Judy, Nol en ik heerlijk in de zon zitten genieten van het mooie weer.
Daarna via de oude stad teruggewandeld en bij "heel lekker" een pilsje genomen. "Heel lekker" is de uitdrukking van een Tibetaanse restauranteigenaar, van wie de "sweet and sour" heel lekker moet zijn. Nou, dat hebben we 's avonds uitgeprobeerd, maar dat viel vies tegen. Het was niet te eten, we hebben het teruggestuurd en ondanks al zijn pogingen om het toch smakelijk te krijgen is hij daar niet in geslaagd. "Heel lekker" is het dus niet geworden.
Rond 10 uur waren we terug in het hotel en was het genoeg voor vandaag. Morgen terug naar Lhasa.
-----
Lhasa, maandag 24-10-05
We zijn weer terug in Lhasa.
Iedereen had vannacht slecht geslapen. Of het nou door de droge lucht kwam, de hoogte of wat dan ook, de hele groep was moe behalve Willem, die als een blok had geslapen.
Om 8 uur gingen we eerst in het Lhasa-restaurant ontbijten. Dat hadden we gisteren al besteld dus het liep prima. Toen teruggewandeld naar het hotel en om 9 uur reden we weg naar Lhasa, 265 kilometer terug.
Nou, de eerste 120 kilometer ging over een onverharde weg. Wel grind maar geen asfalt, dus dat was hobbelig en stoffig. De eerste pas maakte dat echter dubbel en dwars goed. Een schitterend uitzicht over een groot stuwmeer was ons deel. Er werden volop foto's gemaakt en tevreden reden we verder naar de volgende pas, die op 5200 meter hoogte lag. Daar werden we opgewacht door souvenirverkopers, wat we helemaal niet leuk vonden. Weer foto's gemaakt en gefilmd en vervolgens werd de tocht voortgezet langs de prachtige route.
Bij een schitterend blauw meer (Yamdruk-Tso) hebben we langs het water gegeten; iedereen had zelf eten meegenomen en we hebben heerlijk in de zon bij het meer gezeten en zelfs een middagdutje gedaan.
Om half twee vertrokken we om de laatste pas over te rijden, nu op 4995 m. Ook hier stonden er allerlei souvenirverkopers, die ons vrij agressief benaderden. Judy had zelfs ruzie met een vrouw, omdat ze een slapende hond fotografeerde en waar ze voor moest betalen. Nou, dus niet, maar dat werd niet in dank afgenomen. Vervolgens ging het zo'n 1700 meter naar beneden via een vreselijke kronkelweg. Ik heb maar niet teveel opzij gekeken.
Om 6 uur arriveerden we bij ons oude hotel in Lhasa en om half zeven gingen we op stap om gebedstrommels voor Judy en Nol te bemachtigen. Dat werd weer een heel gehandel, maar uiteindelijk hadden ze er toch een stel.
Toen eten bij Snowlands, waar Paulien ook binnen stapte en we gezellig met z'n vijven hebben gegeten. De elektriciteit in de stad was uitgevallen, maar gelukkig hadden ze bij het restaurant een generator, dus wij zaten goed. Om half tien floepten de gewone lichten weer aan en konden we terug naar het hotel. Onderweg nog wat broodjes gekocht voor het ontbijt voor morgen, want om half acht vertrekken we naar Chengdu.